E-Yaklaşım / Haziran 2023 / Sayı: 366
I- GİRİŞ
Gelişen ve farklılaşan teknoloji sosyal medyayı kullanmayan kişi sayısını neredeyse yok denecek kadar az hale getirmiş ve bağımlılık yaratan bu durum, insan ilişkilerini yeni bir boyuta taşımıştır. Günümüzde insanlar uzun saatlerini sosyal medyada geçirmekte ve mobil telefonlar sayesinde sosyal medya adresleri her an elimizin altında bulunur duruma gelmiştir. Birçok kişi ve kurum tarafından aktif olarak kullanılan sosyal medya, kullanıcısının kendi ürettiği içeriği yayınladığı ve paylaştığı online bir ağdır. Kullanıcılar günlük yaşanan olayları, içerikleri, düşünceleri, makaleleri, haberleri ve fotoğrafları sosyal medya aracılığı ile görebilmekte görüşlerini yine bu sosyal ağ ile yansıtabilmektedir. Bu bakımdan sosyal medya; günümüzde insanların ifadelerini ve düşüncelerini açıkladığı etkin bir sosyal paylaşım alanı olduğu hususu dikkate alındığında, paylaşım ve yorumların suç teşkil edip etmediğinin ayrıntılı bir şekilde incelenmesi, ifade ve düşünce özgürlüğünün sınırlarının aşılıp aşılmadığının tespit edilmesi gerekmektedir.
Bu çalışmada, kamu görevlilerinin sosyal medya hesaplarından yapılan paylaşımlar nedeniyle disiplin cezası ile cezalandırılmalarının ifade özgürlüğü ihlali sonucunu doğurup doğurmayacağı hususu yayınlanmış bir mahkeme kararı özelinde incelenecektir.
II- KAMU GÖREVLİSİNİN SOSYAL MEDYA KULLANIMI
Kamu görevlilerinin uymakla yükümlü olduğu hususlar, başta 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu olmak üzere yasal mevzuat ile hüküm altına alınmıştır. 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “kişinin hakları ve ödevleri” düzenleyen İkinci Bölümü’nde yer alan “düşünce ve kanaat hürriyeti” başlıklı 25. maddesinde; herkesin, düşünce ve kanaat hürriyetine sahip olduğu, her ne sebep ve amaçla olursa olsun kimsenin, düşünce ve kanaatlerini açıklamaya zorlanamayacağı, düşünce kanaatleri sebebiyle kınanamayacağı ve suçlanamayacağı belirtilmiştir.
Ayrıca, Anayasa’nın “düşünceyi açıklama ve yayma hürriyeti” başlıklı 26. maddesinde ise, herkesin, düşünce ve kanaatlerini söz, yazı, resim veya başka yollarla tek başına veya toplu olarak açıklama ve yayma hakkına sahip olduğu ifade edilerek, bu hürriyetin kullanılmasının hangi amaçlarla sınırlandırılabileceği maddenin devamında açıklanmıştır.
Anayasa’nın “Kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler” kenar başlıklı 129. maddesinin ilgili kısmı şöyledir: “Memurlar ve diğer kamu görevlileri Anayasa ve kanunlara sadık kalarak faaliyette bulunmakla yükümlüdürler.” Bununla birlikte, 657 sayılı Kanun’un “Davranış ve işbirliği” kenar başlıklı 8. maddesi şöyledir: “Devlet memurları, resmi sıfatlarının gerektirdiği itibar ve güvene layık olduklarını hizmet içindeki ve dışındaki davranışlarıyla göstermek zorundadırlar.”
Öte yandan Avrupa İnsan Haklan Sözleşmesinin “ifade özgürlüğü” başlıklı 10. maddesinde; herkesin görüşlerini açıklama ve anlatım özgürlüğüne sahip olduğu, görev ve sorumluluklar da yükleyen bu özgürlüğün kullanılmasının, Yasayla öngörülen ve demokratik bir toplumda, ulusal güvenliğin, toprak bütünlüğünün veya kamu emniyetinin korunması, ka…
