Yazar: Yaklaşım Dergisi

  Yazar: Yasin KULAKSIZ*   E-Yaklaşım / Aralık 2024 / Sayı: 384     I- GİRİŞ   Vergileme dönemi esas itibarıyla hesap dönemi olarak nitelenir ve defterler hesap dönemi itibarıyla tutulur. Faaliyetlerinin özellikleri nedeniyle özel hesap dönemi kullanan gelir vergisi mükelleflerinin ticari ve zirai kazançları, hesap döneminin kapandığı yılın geliri sayılmaktadır.   Özel hesap dönemi daha çok faaliyeti zirai işletmecilik olan mükelleflerle dershane, özel okul gibi eğitim-öğretim hizmeti veren mükelleflere uygun olmaktadır. Ortakları yabancı kişi veya kurum olan mükellefler de özel hesap dönemini tercih etmektedirler. Zirai işletmelerde mahsul genellikle yaz sonunda alınmakta, eğitim hizmetlerinde ise eğitim sonbaharda başlayıp ertesi yıl yaz…

  Yazar: Metin EREN*   E-Yaklaşım / Aralık 2024 / Sayı: 384     I- GİRİŞ   Damga vergisi, bir muamele vergisidir. Bu vergi türü, kamu gelirleri içerisinde önemli bir yere sahip olmamasına rağmen, vazgeçilmez bir vergi konumundadır. 2024 Yılı Bütçe Gerekçesi raporunun “Genel Bütçe Gelirlerinin Tahsilatının Yüzdesel Dağılımı” şeklinde yayımlanan tablodan da görüleceği üzere yıllar itibariyle 2017:2,4 2018:2,1 2019:2,0 2020:1,9 2021:1,9 ve 2022:1,4 oranına kadar azalış trendi göstermektedir([1]).   488 sayılı Damga Vergisi Kanunu’nun 1. maddesi uyarınca, Kanuna ekli (1) sayılı Tabloda yazılı kağıtlar Damga vergisine tabidir. Kağıtlar terimi ise, “yazılıp imzalamak veya imza yerine geçen bir işaret konmak…

    Yazar: Yasin KULAKSIZ*   E-Yaklaşım / Kasım 2024 / Sayı: 383   I- GİRİŞ   Vakıflar, gerçek veya tüzel kişilerin yeterli mal ve hakları belirli ve sürekli bir amaca özgülemeleriyle oluşan tüzel kişiliğe sahip mal topluluklarıdır. Vakfın en önemli özelliği bir mal topluluğu olmasıdır, bu noktada kişi topluluğu olan dernekten ayrılır. Belirli bir amaca özgülenecek malvarlığı yeterli değil ise veya gelecekte bu şekilde sürdürülmesinin zor olacağı düşünülüyor ise veya kişi topluluğuna ilişkin düzenlemeler, kurulacak yapının çalışması için daha elverişli koşullar oluşturacak ise örgütlenmenin dernek şeklinde yapılması daha yerinde olacaktır.   Bu çalışmada, vakıflar tarafından düzenlenen festivallerde verilen para…

  Yazar: Ekrem TAŞBAŞI*   E-Yaklaşım / Kasım 2024 / Sayı: 383     I- GİRİŞ   Çalışma izni, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nca resmî bir belge şeklinde düzenlenen ve geçerlilik süresi içinde yabancıya Türkiye’de çalışma ve ikamet hakkı veren belgedir. 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu’na göre, bu Kanun kapsamında olan yabancının, Türkiye’de çalışmaya başlamadan önce çalışma izni veya çalışma izni muafiyeti alması zorunludur. Geçerli çalışma izni veya çalışma izni muafiyeti olmadan çalışan yabancılar hakkında cezai ve idari işlem uygulanmaktadır.   Bu makalede son düzenlemeler sonrasında çalışma izni değerlendirme kriterlerinden bahsedilecektir.   II- GENEL DEĞERLENDİRME KRİTERLERİ   Çalışma izni başvurusu…

  Yazar: Yasemin YÜCESOY*   E-Yaklaşım / Kasım 2024 / Sayı: 383     I- GİRİŞ   İşyerinde fasılalı (aralıklı) çalışma, işyerinden herhangi bir nedenle ayrılan yahut işveren tarafından işten çıkartılan işçinin tekrar aynı işverene bağlı olarak işe başlaması durumudur. 7438 sayılı Kanun ile EYT olarak adlandırılan erken yaşta emeklilik hakkının 2023 yılında yürürlüğe girmesiyle, gerekli koşulları sağlayarak emekliliğe ayrıldıktan sonra gerek işverenin teklifi veya gerekse kendi önerisi ile varılan anlaşma sonucunda işçinin aynı işyerinde çalışmaya devam etmesi durumuna sıkça karşılaşılmaktadır. Emeklilik veya herhangi bir nedenle iş sözleşmesi sona erdikten sonra tekrar aynı işverene bağlı olarak çalışmaya başlayan işçinin, yıllık…

  Yazar: Orhan BAYTEKİN*   E-Yaklaşım / Kasım 2024 / Sayı: 383     I- GİRİŞ   Kooperatifler Kanunu’ndaki tanıma göre kooperatifler, belirli bir ekonomik ihtiyaç çerçevesinde karşılıklı dayanışma ve yardımlaşma amacıyla kurulan şirketlerdir. Her ne kadar Türk Ticaret Kanunu ve Kurumlar Vergisi Kanunu’nda ticaret şirketleri arasında sayılmış olsa da asıl amaç piyasa ekonomisinin içerisine girip kâr amaçlı mal veya hizmet satmak yerine ortakların çeşitli ihtiyaçlarını yardımlaşma ve dayanışma içerisinde piyasadan daha ucuza ve kaliteli olarak temin etmesi olmaktadır. İnsanların sermaye yetersizliği, bilgi yetersizliği, tecrübe eksikliği, gibi sebepler yüzünden tek başlarına yapamadıkları bazı faaliyetleri bir araya gelerek bu eksiklikleri gidermeye…

  Yazar: Bünyamin ESEN*   E-Yaklaşım / Kasım 2024 / Sayı: 383     I- GİRİŞ   Ülkemizde sosyal sigortalar primleri dahil olmak üzere sosyal sigortalar ile ilgili temel düzenlemeler 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu([1]) ile yapılmaktadır. Ülkemizde uygulanan sosyal sigortalar prim teşviklerinin önemli bir kısmının uygulama esasları da söz konusu Kanunda düzenlenmiştir. Öte yandan prim teşvikleri 5510 sayılı Kanun yanında 4447 sayılı Kanun([2]), 4847 sayılı İş Kanunu([3]) veya 5225 sayılı Kültür Yatırımları ve Girişimlerini Teşvik Kanunu([4]) gibi çeşitli kanunlarda düzenlenmiş olabilmektedir. Ancak tüm prim teşvikleri arasında işverenlerin en çok yararlandığı teşvik türü 05510 kodu ile…

  Yazar: Faruk YÜKSEL*   E-Yaklaşım / Kasım 2024 / Sayı: 383     I- GİRİŞ   5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu([1]) 80. maddesi ile işverenler tarafından sigortalılara ödenen kazançların nasıl prime tabi tutulacağını düzenlemiştir. Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği([2]) ile de konuya ilişkin detaylı düzenlemeler yapılmıştır. Ayrıca Sosyal Güvenlik Kurumu’nun 18.06.2020 tarih 2020/20 sayılı ve 02.12.2022 tarih ve 2022/22 sayılı Genelgelerinde konuya ilişkin açıklamalar yapılmıştır.   Anılan düzenlemelere göre sigortalıların kazançları üç grupta değerlendirilmiştir: Tamamı prime tabi kazançlar, kısmen prime tabi kazançlar ve prime tabi olmayan kazançlar. Sigortalılara ödenen yemek bedelleri kısmen prime tabi tutulan kazançlardan…

  Yazar: Bünyamin ESEN*   E-Yaklaşım / Ekim 2024 / Sayı: 382     I- GİRİŞ   Refah devleti politikalarının en önemlilerinden birini sosyal sigortalar ve sosyal güvenlik sistemleri oluşturmaktadır. Sosyal sigortalar, belirli şartları karşılayan bireylere sosyal ve fiziksel risklere karşı güvence sağlayan, katılımın zorunlu olduğu ve hizmetlerinden yararlanmak için prim ödenmesi gereken bir sosyal güvence sistemidir. Sosyal sigortalar çalışma yaşamına katılım/ çalışma esaslı olarak bireyleri kapsamına alarak onlara sosyal güvence sunar. Sosyal güvenlik ise, bireylerin, gelirlerine bakılmaksızın toplum huzurunu ve refahını bozan sosyal tehlikelerin verdiği zararlardan “insan hakkı” ve esas itibariyle de “devlet görevi” olarak primli ya da primsiz…

  Yazar: Yasin KULAKSIZ*   E-Yaklaşım / Ekim 2024 / Sayı: 382     I- GİRİŞ   Belediye, belde sakinlerinin mahallî müşterek nitelikteki ihtiyaçlarını karşılamak üzere kurulan ve karar organı seçmenler tarafından seçilerek oluşturulan, idarî ve malî özerkliğe sahip kamu tüzel kişisi olarak tanımlanmaktadır. Belediye ifadesi aynı zamanda; bir şehir veya ilçenin temizlik, aydınlatma, su ve elektrik gibi ortak ihtiyaçlarını ve hizmetlerini gören örgüt anlamında da kullanılır. Söz konusu hizmetlerin yürütülmesi için belediyeler tarafından inşa edilen yapılardan biri de terminal binalarıdır. Terminal binalarında yer alan dükkân, büro ve ofisler belediyeler tarafından kiraya verilmekte ve bu şekilde belediyelere gelir elde etme imkânı yaratılmaktadır.   II-…