Yazar: CUMHUR SİNAN ÖZDEMİR
Yazar: Cumhur Sinan ÖZDEMİR* E-Yaklaşım / Mart 2024 / Sayı: 375 I- GİRİŞ Çalışma hayatında, asıl olan belirsiz süreli iş sözleşmeleridir. İşverenin Yasa’nın belirsiz süreli iş sözleşmelerine tanıdığı haklardan kaçınmak için yaptığı sözleşme, görünüşte belirli süreli sözleşme olup yapılan işin özelliği ve niteliği itibarıyla belirsiz süreli bir sözleşmedir. Belirli süreli iş sözleşmesi tarafları kararlaştırılan süre ile bağlar. Bu süreden önce haklı bir neden olmaksızın sözleşme feshedilemez. Ancak haklı nedenin varlığı halinde sözleşme feshedilebilir. Haklı sebep olmaksızın süresinden önce yapılan fesihlerde işçi kalan sürenin ücret ve diğer haklarını işverenden talep edebilir. Belirli süreli iş sözleşmesinden söz edilebilmesi için de…
Yazar: Cumhur Sinan ÖZDEMİR* E-Yaklaşım / Şubat 2024 / Sayı: 374 I- GİRİŞ Çalışanlar açısından en önemli unsur olan ücret aynı zamanda, işverenin de iş sözleşmesinden doğan başlıca borcunu oluşturmaktadır. Ücretin çalışanlar bakımından önemi ve çalışanların işverenler karşısındaki zayıf konumu göz önüne alınarak, İş Kanunu ücretin korunmasına yönelik hükümler getirmiştir. II- İŞ KANUNUNA GÖRE ÜCRET Genel anlamda ücret bir kimseye bir iş karşılığında işveren veya üçüncü kişiler tarafından sağlanan ve para ile ödenen tutardır. Ücret, prim, ikramiye ve bu nitelikteki her çeşit istihkak kural olarak, Türk parası ile işyerinde veya özel olarak açılan bir banka hesabına ödenir.…
Yazar: Cumhur Sinan ÖZDEMİR* E-Yaklaşım / Ocak 2024 / Sayı: 373 I- GİRİŞ Uygulamada işyerlerinde faaliyetin devamlılığı ya da işin niteliği gibi nedenlerle işçilerin vardiyalar halinde çalıştırılmaları bir zorunluluk olarak ortaya çıkabilmektedir. Posta/Vardiya çalışması, normal çalışmadan farklı zorlukları beraberinde getirdiğinden işçinin korunması ilkesinin bir sonucu olarak kanunda özel bir şekilde düzenlenmiştir. Yasal mevzuatımızda vardiyalar halinde çalışan işçilere, diğer işçiler gibi bedeni ve ruhi yorgunlarını gidermeleri için haftanın bir gününde 24 saatten az olmamak üzere ve nöbetleşme yolu ile hafta tatili verilmesi zorunluluğu getirilmiştir. Bu makalede 4857 sayılı İş Kanunu ve ilgili yönetmelik hükümlerinde yer alan postalar halinde çalışmaya…
Yazar: Cumhur Sinan ÖZDEMİR* E-Yaklaşım / Aralık 2023 / Sayı: 372 I- GİRİŞ İşyerinin veya bir bölümünün devri 4857 sayılı İş Kanunu’nun, 6. maddesinde düzenlenmiştir. Kanun hükmüne göre, işyeri veya işyerinin bir bölümü hukuki bir işleme dayalı olarak başka birine devredildiğinde, devir tarihinde işyerinde veya bir bölümünde mevcut olan iş sözleşmeleri bütün hak ve borçları ile birlikte devralana geçer. İşyerinin devri ile birlikte, devralan işveren önceki işverenin işçilere karşı olan genel hak ve borç statüsünü üstlenmekte, iş ilişkisinden kaynaklanan tüm yükümlülüklerin borçlusu ve aynı zamanda tüm hakların da alacaklısı durumuna gelmektedir. Bu durumda, iş sözleşmeleri bütün hak ve borçları ile…
Yazar: Cumhur Sinan ÖZDEMİR* E-Yaklaşım / Kasım 2023 / Sayı: 371 I- GİRİŞ Zamanaşımı, bir borcu doğuran, değiştiren ortadan kaldıran bir olgu olmayıp, salt doğmuş ve var olan bir hakkın istenmesini ortadan kaldıran bir savunma aracıdır. Bu bakımdan zamanaşımı alacağın varlığını değil, istenebilirliğini ortadan kaldırır. Borçlunun böyle bir olgunun var olduğunu, Yasada öngörülen süre ve usul içinde ileri sürmesi zorunludur. Çalışanların alacak iddiaları ile ilgili olarak işverenleri aleyhine dava açmaları durumunda, zamanaşımı kapsamında olan alacağa ilişkin işveren tarafından zamanaşımı def’inde bulunulmaması durumunda hakim re’sen zamanaşımını dikkate alamayacağından alacak zamanaşımı kapsamında değerlendirilmeksizin davada işin esasına geçilmektedir. İşverenlerin zamanaşımı kapsamında olan işçi…
Yazar: Cumhur Sinan ÖZDEMİR* E-Yaklaşım / Ekim 2023 / Sayı: 370 I- GİRİŞ 4857 sayılı İş Kanunu’nda çalışma süresine ilişkin düzenlemeler, işçinin korunması ilkesinin bir sonucu olarak kanun koyucu tarafından emredici nitelikteki hükümlerle düzenlenmiştir. Kanun’da tanımlanmayan “çalışma süresi” kavramı, İş Kanunu’na İlişkin Çalışma Süreleri Yönetmeliği’nde tanımlanmış “işçinin çalıştırıldığı işte geçirdiği süredir” şeklinde ifadesini bulmuştur. İş Kanunu’nda kural olarak haftalık çalışma esası benimsenmiş; genel bakımdan çalışma süresinin haftada en çok kırkbeş saat olacağı, aksi kararlaştırılmadıkça bu sürenin, işyerlerinde haftanın çalışılan günlerine eşit ölçüde bölünerek uygulanacağı belirtilmiştir. Günümüzde çalışma hayatında meydana gelen ekonomik, teknolojik ve sosyal gelişmeler, çalışma sürelerinde de esneklik anlayışını zorunlu…
Yazar: Cumhur Sinan ÖZDEMİR* E-Yaklaşım / Eylül 2023 / Sayı: 369 I- GİRİŞ İş Hukukunun en tartışmalı alanlarından biri, çalışma koşullarının tespiti ile bu koşulların uygulanması, değişiklik yapılması ve işçinin kabulüne bağlı olmayan değişiklik ile işverenin yönetim hakkı arasındaki ince çizginin ortaya konulmasıdır. İş Hukuku, işçi hakları yönünden sürekli ileriye yönelik gelişimci bir karaktere sahiptir. Bu anlayıştan hareket edildiğinde, işçinin haklarının iş ilişkisinin devamı sırasında daha ileriye götürülmesi, iş hukukunun temel amaçları arasındadır. İş ilişkisinden kaynaklanan ve işin yerine getirilmesinde tabi olunan hak ve borçların tümü, “çalışma koşulları” olarak değerlendirilmelidir. Çalışma koşullarında değişiklik konusunda işçinin rızasının yazılı alınması İş Kanunu’nun,…
Yazar: Cumhur Sinan ÖZDEMİR* E-Yaklaşım / Ağustos 2023 / Sayı: 368 I- GİRİŞ İhbar tazminatı, belirsiz süreli iş sözleşmesini haklı bir nedeni olmaksızın ve usulüne uygun bildirim öneli tanımadan fesheden tarafın, karşı tarafa ödemesi gereken bir tazminattır. Buna göre, öncelikle iş sözleşmesinin 4857 sayılı İş Kanunu’nun, 24 ve 25. maddesinde yazılı olan nedenlere dayanmaksızın feshedilmiş olması ve Kanun’un 17. maddesinde belirtilen şekilde usulüne uygun olarak ihbar öneli tanınmamış olması halinde ihbar tazminatı söz konusu olacaktır. İş Kanunu’na göre fesih bildirimi, bir yenilik doğuran hak niteliğini taşıdığından ve karşı tarafın hukuki alanını etkilediğinden açık ve belirgin biçimde yapılmalıdır. Yine aynı nedenle…
Yazar: Cumhur Sinan ÖZDEMİR* E-Yaklaşım / Temmuz 2023 / Sayı: 367 I- GİRİŞ İkale (bozma sözleşmesi) yasalarımızda düzenlenmiş değildir. Sözleşme özgürlüğünün bir sonucu olarak daha önce kabul edilen bir hukuki ilişkinin sona erdirilmesinin de mümkün olduğu, sözleşmenin doğal yoldan sona ermesi dışında tarafların akdi ilişkiyi sona erdirebilecekleri açıklanmış ve bu işlemin adı ikale olarak belirtilmiştir. Belirsiz süreli iş sözleşmeleri; önel süreleri içinde işçi ve işveren tarafından sona erdirilebileceği gibi, haklı nedenlerin varlığı halinde derhal fesih ile veya işçinin ölümü ile sona erer. Belirli süreli iş sözleşmesinde ise sürenin sona ermesi ile son bulur. Bunların dışında taraflar ikale sözleşmesi yaparak, mevcut iş…
Yazar: Cumhur Sinan ÖZDEMİR* E-Yaklaşım / Haziran 2023 / Sayı: 366 I- GİRİŞ Borcun ödenmemesi veya gereği gibi yerine getirilmemesi halinde borçlunun alacaklıya karşı ödemeyi kabul ettiği ceza hususundaki anlaşma olarak da tanımlanan cezai şart kavramının temelinde öncelikle bir borcun yerine getirilmesinin garanti altına alma şartı bulunur. Bu şartı taşımayan bir sözleşme hükmü kanaatimce cezai şart olarak yorumlanamaz. Sadece işçi aleyhine hükümler içeren cezai şart sözleşmeleri geçersizdir. Türk Borçlar Kanunu’nun, 120. maddesinde de “hizmet sözleşmelerine sadece işçi aleyhine konulan ceza koşulu geçersizdir” şeklinde kurala yer verilmiştir. Cezai şart miktarını taraflar serbestçe belirleyebilirler. Ancak kararlaştırılan cezai şartın borçlu üzerinde aşırı bir…
